Çalışma hayatı boyunca dökülen terin karşılığı olan emeklilik döneminde, maaş hesaplamaları büyük bir titizlik gerektiriyor. Yanlış zamanda verilen bir dilekçe veya hatalı bir hizmet dökümü, ömür boyu alınacak maaşta ciddi kesintilere yol açabiliyor.
TGRT Haber Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş’a konuşan Sosyal Güvenlik Müşaviri Emin Yılmaz, emekli maaşında kayıp yaşamamak ve geliri maksimize etmek için dikkat edilmesi gereken hayati noktaları paylaştı.
Emeklilik başvurusu yapmadan önce e-Devlet üzerinden hizmet dökümünün mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini vurgulayan Yılmaz, kritik bir uyarıda bulundu.
Hizmet dökümünde yer alan K (Kontrollü), S (Sahte) ve Ş (Şüpheli) harflerine dikkat çeken Yılmaz, bu kodların yer aldığı dönemlerin incelenmesi gerektiğini belirtti.
Ayrıca sosyal güvenlik hukukunda ayların 30 gün kabul edildiğini hatırlatarak, aynı ay içinde iki defa 30 gün girişinin olup olmadığının kontrol edilerek hesaptan düşülmesi gerektiğini ifade etti.
Emekli aylıklarının hesaplanmasında en kritik faktörün Aylık Bağlanma Oranı (ABO) olduğunu belirten Yılmaz, sistemin 3 farklı döneme ayrıldığını açıkladı:
"2000 yılı öncesi ABO yüzde 60'tan başlıyor. 5000 günden fazla her 240 gün için oran 1 puan artarken, eksik günlerde 1 puan düşürülüyor. Üst sınır ise yüzde 85 olarak uygulanıyor.
2000 - 2008 arası İlk 3600 gün için yüzde 3,5, sonraki 5400 gün için yüzde 2 ve daha sonraki günler için yüzde 1,5 oranında hesaplama yapılıyor.
2008 sonrası çalışılan her 360 gün için sabit yüzde 2 oranı baz alınıyor."
Her yeni yasal düzenlemede ABO oranlarının aşağı çekildiğini belirten Yılmaz; enflasyon, TÜFE ve büyüme katsayısının da maaş üzerinde doğrudan etkili olduğunu vurguladı.
Emekli aylığını maksimize etmenin yolunun yatan primlerden geçtiğini belirten Yılmaz, asgari ücret üzerinden prim ödeyenlerin günümüzde Hazine destekli 20 bin TL seviyesinde bir maaş alabildiğini kaydetti.
Ancak yasal sınır olan asgari ücretin 9 katı (tavan tutar) üzerinden prim ödemesi yapılan kişilerin, emeklilikte 100 bin TL'ye varan aylıklar alabildiğine dikkat çekti. İşverenlerin maaşın bir kısmını elden, bir kısmını bankadan yatırmasının doğrudan "emekli maaşından çalmak" anlamına geldiği uyarısında bulundu.
SGK Uzmanı Emin Yılmaz'ın açıklamaları ışığında, kayıpsız ve yüksek bir emeklilik için dikkat edilmesi gereken 5 temel madde şöyle sıralandı:
"Özellikle 2008 öncesi girişlilerde, son 7 yıldaki 2520 günün en az 1261 gününün hangi statüde (SSK, Bağ-Kur) yattığı emeklilik şartlarını doğrudan değiştiriyor.
Çalışırken alınan net ücretleri kabaca 3,5 ile çarparak SGK ekranındaki rakamlarla karşılaştırın; eksik bildirimleri tespit edin.
Enflasyonun düştüğü dönemlerde dilekçeyi hemen vermek avantajlıyken, kıdem tazminatı hesaplamaları nedeniyle bazı durumlarda bir sonraki yılı beklemek daha karlı olabiliyor.
Kadınlarda doğum, erkeklerde askerlik borçlanması gibi 15 farklı yöntemle eksik primlerinizi tamamlayabilir ve maaşınızı artırabilirsiniz.
Eş, çocuk, anne veya baba gibi bakmakla yükümlü olunan kişilerin varlığı, emekli aylığında yaklaşık yüzde 5 oranında müspet bir artış sağlıyor."
