SGK Başuzmanı İsa Karakaş, staj ve çıraklık dönemlerinde çalışanların emeklilik haklarına ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Mevcut sistemde çırak ve stajyerlerin emeklilik başlangıcının sayılmaması ve borçlanma hakkından yararlanamaması, yeniden tartışma konusu oldu.
Karakaş, özellikle sanayide ağır şartlarda çalışan gençlerin bu haklardan mahrum bırakılmasının ciddi bir adaletsizlik yarattığını ifade etti.
“SANAYİDE ÇALIŞAN GENÇLER EN AĞIR İŞLERİ YAPIYOR”
Sahadaki gözlemlerine dikkat çeken Karakaş, çırakların birçok iş yerinde fiilen işçi gibi çalıştırıldığını belirtti. Bu gençlerin çoğu zaman düşük maliyetli iş gücü olarak görüldüğünü vurgulayan Karakaş, buna rağmen emeklilik sisteminde karşılık bulamadıklarını söyledi.
BEYAZ YAKAYA BORÇLANMA HAKKI, ÇIRAĞA YOK
Karakaş, mevzuattaki çifte standarda dikkat çekerek bazı meslek gruplarına tanınan hakları örnek gösterdi.
Stajyer avukatlar
Doktora yapanlar
Tıpta uzmanlık eğitimi alan hekimler
bu süreleri borçlanarak emeklilik hesabına dahil edebilirken, sanayide çalışan çırakların bu imkândan yararlanamadığını ifade etti.
“EŞİTLİK İLKESİNE AYKIRI”
Karakaş, “işçi statüsünde değiller” gerekçesinin geçerli olmadığını belirterek, aynı durumun avukat stajyerleri için de geçerli olduğuna dikkat çekti. Bu durumun Anayasa’daki eşitlik ilkesine aykırı olduğunu savundu.
ÇÖZÜM İÇİN İKİ FORMÜL ÖNE ÇIKIYOR
Mevcut sorunun çözümü için iki temel öneri öne çıkıyor:
Staj başlangıcının sigorta başlangıcı olarak kabul edilmesi
Geçmiş staj ve çıraklık sürelerine borçlanma hakkı tanınması
Ancak Karakaş, şu an için bu konuda kapsamlı bir yasal düzenleme çalışmasının bulunmadığını belirtti.
“MASABAŞI STAJINA KAPI AÇIK, SANAYİYE KAPALI”
Karakaş, sistemin bazı meslek gruplarına geniş imkanlar tanırken, sanayide çalışan çıraklara kapalı olmasını eleştirerek şu değerlendirmede bulundu:
AVUKATLAR STAJ SÜRELERİNİ BORÇLANABİLİYOR
Doktora ve uzmanlık süreleri hizmetten sayılabiliyor
Hekimlere fahri asistanlık için borçlanma hakkı veriliyor
Buna karşın, ağır şartlarda çalışan çırakların tamamen sistem dışında kaldığını ifade etti.
“DEVLET AYRIM YAPMAMALI”
Karakaş, değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:
Sanayide çalışan gençlerin de emeklilik haklarından eşit şekilde yararlanması gerektiğini belirten Karakaş, devletin tüm vatandaşlara eşit yaklaşmasının zorunlu olduğunu vurguladı.
