Türkiye'de karavan sektörü hala olgunlaşma sürecinde; pandemi ve deprem gibi dışsal faktörlerin tetiklediği ani büyüme ile her ne kadar pik yaptığı düşünülse de henüz zirvesine ulaşamadı. Özellikle talebin zirveye çıktığı dönemlerdeki mevzuat eksikliğinden faydalanan bazı kötü niyetli üretici olduğunu iddia eden kişiler nedeniyle ciddi mağduriyetlerin de yaşandığı sektör son dönemde yapılan düzenlemeler ile üretimden kullanıma yasal bir zemine oturmaya başladı. Ama Karavan sektörünü incelemek için altyapıyı da konuşmamız gerekli. Çünkü park alanı, mevzuat ve yasal standart gibi konular talebe yetişemiyor.
Son yıllardaki gelişmelerle Türkiye'de nitelikli karavan üreticisi sayısının 500'ü aştığı tahmin ediliyor.
2023’te depremin de etkisi ile bir yılda 50 bine çıkan karavan üretim adedinin akabinde 20 bin seviyelerine indiği tahmin ediliyor. Tabii bu düşüşte standarda uymayan üreticilerin sistemden çıkarılması da önemli bir etken.
Sektörün uzun yıllardır konuşulan potansiyeli 5 milyar euro’luk bir hacim.
Küresel karavan pazarına ilişkin verilere göre, 2021'de 21,2 milyar dolar büyüklüğünde olan pazar, 2030'a kadar yılda ortalama yüzde 13,6 büyümesi bekleniyor.
Bu pazardan pay alabilmek adına iç piyasanın dışında ihracata da açılmaya başlayan firmalarımız olmaya başladı.
Sektör geneline baktığımızda yerli üreticiler son yıllarda teknolojik ve estetik açıdan ciddi bir gelişim gösterdi. Sadece üretmenin dışına çıkıp servis ağı, farklı paket seçenekleri ve opsiyonel özellikleri ile kullanıcının karşısına çıkmaya başladı. Hatta bazı üreticilerimiz sıkça tartışılan “ithal markalarda yüksek konfor ve ileri teknoloji vardır” algısını da yıkmaya başladı.
***
Böyle büyüme potansiyeli olan bir sektörün buluşmaları da artık çok daha anlamlı bir hale geldi. İstanbul’da gerçekleştirilen Karavan Show fuar konseptinin 2 yıldır Bursa’da da hayat bulması sektörün geniş kitlelere ulaşması adına çok kıymetliydi. Bununla birlikte sektörün kamp alanıyla birlikte Türkiye’de buluştuğu toplam fuar sayısı da 11’e ulaştı.
Bursa’da düzenlenen KaravanShow fuarının ilk günü katılımcıların beklentileri yüksekti. Hem organizasyon hem de katılımcı sayısı olarak geçen yılın üzerine çıkılmış olması önemli bir artıydı. Ama karavanların konumlandırılması konusunda biraz daha mühendislik çalışılabilirdi.
Bir de gerçekten tek olabilecek bazı projelerin de orada olması gerekliydi. Off-road karavanlarda birkaç güzel proje önünde fotoğraf çekmek için hazırlanmıştı. Ama günümüz sosyal medya çağı ve insanların paylaşım yapabilecekleri ikonik alanlar yaratılabilirdi.
***
Bunlar fuarı yukarıya taşıyabilecek küçük nüanslar. Bursa Fuar Merkezi’nde 2 salonu tıklım tıklım dolduran bu fuar için artık gelecek yıl ziyaretçiyi oraya çekecek etkinliklerin de devreye alınması lazım. Fuarın ilk günü görüştüğüm Karavan İmalatçıları ve Tedarikçileri Derneği (KAİTED) Başkanı Ahmet Fazlıoğlu, fuarda derneğin 20’ye yakın üyesinin yer aldığını ve 15 bin dolayında ziyaretçi beklediklerini söylemişti. Bu da kabaca gün başına 2 bin 500 kişilik bir ziyaret demek.
Bu fuar sıcak ticaretin döndüğü ama bir o kadar da “biz bu araçları üretebiliyoruz” diye gövde gösterisi yapılan bir platform haline geliyor.
Hem motokaravan hem de çekme karavan tarafında çok fazla model ve tasarım vardı. Başka bir deyişle karavanları tek tipten çıkarıp her gruba özel olarak tasarlanmış projeler gördük. 3 çocuklu ailelere uygun karavan dizaynı da vardı fuarda yalnız başına kampa gidecek kişi için de tasarlanmış araçları gördük. Sabit yatağın farklı varyasyonlarını da gördük değişik ranza sistemlerini de.
Enerji tarafı başta olmak üzere tedarik tarafı biraz daha güçlü olabilir miydi? Bence fuar güçlendirildikçe bu tarafta da bir hareket yaşanır.
***
Karavancılık farklı bir kültür. Bunu en az bir iki kez karavan kamp alanlarında kalanlar çok iyi anlayacaktır. Karavanlar farklı olabilir ama amaç aynıdır. O yüzden sosyal statüler kalkar aradan. Karavan komşun milyoner, sen asgari ücretli çalışan olabilirsin. Şehrin gürültüsünde birbirini fark etmeyecek kişiler orada birbirine ‘iyi akşamlar’ diyerek kapatırlar kapılarını. Herkes aynıdır. Çocuklar her gün farklı bir karavanın önünde buluşup oynar. O karavandan çocuklara meyve ikram edilir, atıştırmalık verilir. Çocuklar o alanlarda çok daha özgürdür. Çünkü alanlara neşeyi onlar verir.
Bunu çok iyi bile üreticilerimiz bugün 23 Nisan’a özgü olarak hemen hemen hepsi standında çocukları ağırlamak istiyor. Henüz o kültüre dokunmayan kim varsa bugün alsın çocuğunu ve gitsin fuara. Bir karavanın içine girsin, insanlarla konuşsun. Herkeste olan o hayaline en azından bir kez dokunsun...
***
Toparlarsak Bursa’da sektör profesyonelleri dışında herkese hitap edebilecek güzel bir fuar daha kazandık. Otomotiv şehri Bursa, karavanı da genetik olarak sahiplendi. Şimdi 7’den 77’ye işi daha da büyütme vakti!..
