Türkiye’de tarımsal üretimin önündeki en büyük sorunun alıcı/satıcı dengesinin sağlamaması olduğunu daha önce birçok alanda dillendirdik. Bu sebeple tarımsal kalkınma adına atılması gereken en büyük adım doğru örnekler üzerinde kurumsal yapıların inşa edilmesi. Çünkü üreticinin en büyük dostu üreticidir. Üretici birliklerindeki yöneticilerin de aynı zamanda birer üretici olması sahadaki sorunların tespiti ve çözümlerin sadece teoriye değil pratiğe de uygun biçimde ortaya koyulabilmesi için aslında birçok kurumda olmayan esnekliği tanıyor.
Ama elbette bu kurumların şeffaf ve sürdürülebilir biçimde yönetilmesi gerekiyor. Çünkü birlik yapılarının inşasından daha önemlisi bu yapıların güvenilir olarak ayakta kalabilmesi. İşte bunu yapınca aslında birlik ve kooperatifler kendi kendine güçlenmeye başlıyor.
***
Şimdi buna bir örnek vereyim;
Marmarabirlik'e bağlı SS 150 sayılı Mudanya Zeytin Tarım Satış Kooperatifi bir fon kurmuş ve tüm ortaklarından yüzde 1 gibi makul kesinti ile bu fonu adeta bir kumbara olarak kullanıp tesisleşme için kaynak yaratmayı planlamıştı.
Hatta geçen yıl Mudanya Zeytin Tarım Satış Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Cüneyt Soylu bu fonda 13 milyon TL dolayında bir para biriktiğini ve bunun yatırım için kullanılacağını söylemişti.
Geçtiğimiz günlerde Marmarabirlik Başkanı Ali Yıldız ve Mudanya Kooperatifi Başkanı Cüneyt Soylu bir fotoğraf paylaştı. Fotoğrafa düşülen notta kooperatifin fon aracılığı ile gelecekte gerçekleştirilecek yatırımlar için Mudanya’nın Çepni Mahallesi’nde yer alan 8 bin metrekarelik alanı satın aldığı yazıldı.
Bu alımlar katma değerli projeler için çok kıymetli çünkü Mudanya Kooperatifi bundan seneler önce de benzer bir olay yaşamıştı. Kooperatif kotasını artırmak için kolları sıvayan dönemin Mudanya Kooperatif Başkanı Ali Yıldız 2012-13 genel kurulunda Yörükali top sahası mevkiinde 23 dönümlük bir arsayı satın aldıklarını duyurmuştu. O dönem bölgede yapılması planlanan depolama tesisinin inşaasını hayal satmak olarak yorumlayanlar oldu.
Ama gelinen noktada 2016-2017 iş yılından bu yana Marmarabirlik için 7 bin ton kapasite sağlayan bir tesis orada dimdik ayakta!
Gelelim Mudanya Kooperatifi’nin yeni aldığı yeri ne amaçla kullanacağına:
Daha önce birçok platformda dillendirildiği üzere zeytin yağı üretim tesisi diğer seçeneklere göre önde görülse de Başkan Cüneyt Soylu bu alanın üzerinde yükselecek yatırım için birkaç alternatif üzerinde çalıştıklarını ve yakın dönemde en doğru proje ile ortakların karşısına çıkacakların söyledi.
Fonda biriken ortakların payı bugün itibarı ile fiziki bir varlık olarak kooperatife değer katmaya devam edecek. Ve belki de ileride sofralık zeytinin kalitesini yükseltecek.
***
Yukarıda verdiğim örnek asında kolektif bir başarı nasıl hayat bulur konusunda küçük bir örnek. Kooperatiflerin işi sadece ürün almak değil, aldığı ürünü katma değerli biçimde satarak temsil ettiği ürünün değerini de yükseltmektir.
Bu yüzden işi zeytin olan bir kooperatifin kendisinin geliştirmesi aynı zamanda ürünün marka değerinin gelişmesi demek...
