Zeytin üreticisi için kritik rakamlar açıklandı. Piyasadaki en büyük sofralık zeytin üreticilerindne biri olan Marmarabirlik’in fiyatları kimi çevrelerce beğenildi kimi çevrelerce tepki ile karşılandı. Gelin önce geçen yılın ve bu yılın fiyatlarına bakalım;
2024/2025 iş yılı
180 dane 125 TL
200 dane 105 TL
380 dane 47 TL
Yağlık zeytin 45 TL
Bu fiyatların üzerine yüzde 5 fark eklenerek alım tamamlandı. Tavan fiyatı da iri zeytin olmadığı için 139 TL'ye çıkarıldı.
***
2025/2026 iş yılı
180 dane 160 TL
200 dane 130 TL
380 dane 56 TL
410 dane 55 TL
Yağlık zeytin 53 TL
***
2024/2025 iş yılında bir önceki yılın fiyatları bire bir açıklanmış ve ortaklara sadece yüzde 5’lik fark ödemesi yapılarak süreç geçiştirilmişti.
Bu yıl için açıklanan fiyatlar ise geçen yılın çok üzerinde artırıldı. Bunu geçen yılın avans fiyatlarına yüzde 5 fark ekleyip güncel yıl fiyatları ile karşılaştırabiliriz.
Bununla ilgili tabloyu da aşağıda bırakıyorum:
Rakamlardan da görüldüğü gibi reelde aslında önemli bir artış yapılmış. Ama burada tabii ki eleştirilen bir konu da daha küçük çaplı kooperatiflerin alım fiyatları.
Mesela Katırlı Köyü Kalkınma Kooperatifi bu konuda örnek gösteriliyor. Katırlı kooperatifi 180 dane 200 TL, 200 dane 160 TL ve taban olarak 300 dane 85 TL fiyat açıkladı. Yani küçük kalibreli zeytin zaten almayacaklar. Kurak giden yılı düşünürsek toplam rekolte içinde önemli ölçüde de küçük kalibreli zeytin olacak.
Ayrıca yıllık 60 bin ton alım yapan Marmarabirlik’in kapasitesi son derece sınırlı koopreatiflerle karşılaştırılması da çok doğru değil. Tarım Kredi Kooperatifleri de mesela hala fiyat açıklamış değil.
Bununla birlikte 2025/2026 yılı için TARİŞ de zeytinyağı alım fiyatlarını açıklamadı.
Neden söylüyorum bunları kısmına gelecek olursak;
Piyasalar globalde de iç pazarda da hala yavaş. Geçen yıldan birçok kurumun elinde stok bulunuyor ki zeytin zaten çabucak bozulan bir ürün değil. Bu yıl rekoltedeki düşüş de fiyatların yukarı yönlü seyretmesinde etlili oldu.
Üretici mutlu olmadı. Ama şu bir gerçek kooperatifi yaşatmak adına popüler söylemlerden uzak ve ayakları yere basan rakamlarla yola devam etmek gerekli.
Geçen yıl yüzde 5’lik zamma razı olan üretici bu yıl daha iyi bir senaryo ile karşı karşıya. Ayrıca geçen yıl taban 380 dane kalibredeki zeytindi. Ama bu yıl 390, 400 ve 410 dane de yağlık kategorisinden çıkarıldı. 420 ve altı yağlık kabul edilecek. Bu da bahsettiğim 3 kalibredeki zeytinin fiyatının fazladan 2 TL artmış olması demek.
Kim ne der ne anlatır bilinmez ama bu piyasa koşullarında ayakları yere basan bir kararla alım sezonu tamamlanacak.
Ama şu gerçeği de unutmamak gerekir:
Zeytin alım sezonu bittiğinde pazar bulunur ve ürünler yüksek fiyattan satılırsa ortaklara fark ödemek için de 7 imza yeterli olacaktır.
