Turizmin gelişmesi için bölgesel ürünlerin kayıt altına alınması ve bunların şehirlerdeki turizm potansiyelinin içine yerleştirilmesi gerektiği anlatılır.
Bence bu doğru bir hamle olsa da coğrafi olarak işaretlenen ve markalaştırılan ürünlerin piyasaya sunulma konusunda çeşitli sorunların da olduğunu görüyoruz. Markanın ya da coğrafi işaretin onayını aldıktan sonra piyasaya arzı konusunda ne yazık ki aynı tutumu sergileyemiyoruz.
Bunu ülkemizdeki birçok şehir için söylemek gerekli.
***
Bursa cephesine bakınca şehrimizde şu anda 36 coğrafi işaret bulunuyor. Son olarak Geçen ay sonunda Keles’in “Sorgun Peyniri” coğrafi işaret aldı. Sahi bu haberi haber bültenlerinde bangır bangır duyduk mu? Ya da reklamı, tanıtımı yapıldı mı?
Elbette Bursa büyük ve çok farklı kesimden insanı buluşturan bir coğrafya. Bunun da en büyük kazanımı elbette kültürü. İşte bu kültürün yansıması sadece 36 ürün değil. Dosyası hazırlanmış ve TürkPatent’te bekleyen 19 ürünümüz daha var. İşte aslında konuşmamız gereken kısımlardan biri de burası ama ne hikmetse sessiz sedasız bu ürünler bekliyor.
Bekleyenlerin listesi de şampiyonlar ligi gibi...
Çorbasından dolmasına, zeytininden ayçekirdeğine, geleneksel giysisinden ahşap kaşığına kadar birçok üründen bahsediyoruz. İşte bu listeyi de buraya bırakıyorum.
Listede dikkat çeken en önemli detay da başvuruları yapanlar. Mesela Yıldırım Belediyesi tek başına ya da çeşitli kadın kooperatifleriyle birlikte beş ayrı başvuruya imza atmış durumda. Keles Belediyesi de üç başvuruyla listede yer alıyor. İnegöl’ün de yine 3 başvurusu var.
Başvurulara bakınca 2018’den bu yana bekleyen başvurular olduğunu da görüyoruz. En eski kayıt 2018’de İnegöl Ticaret ve Sanayi Odası tarafından yapılan İnegöl Pırasası başvurusu. Acaba dosyaların arasında unutuldu mu? Bir kurcalasak mı burayı?
Listedeki en güncel başvuru ise 2026 yılının Nisan ayında Umurbey Kadın Girişimi Ekonomik Sosyal Kültürel Dayanışma Derneği tarafından yapılan “Umurbey Cennet Künkü” başvurusu. İsmini birçok kişi yeni duyabilir ama kendisi bir tatlı çeşidi. Gemlik’in Umurbey Köyü’nden çıktı...
Gastronomisi bu kadar geniş olan bir şehirde bekleyen ürünlerin kategorilerinde de lider elbette “yemekler ve çorbalar.” Bu kategoride 6 ürün bekliyor. Fırıncılık ve pastacılık mamulleri 3, işlenmiş-işlenmemiş meyve ve sebzeler 4 başvuru ile sıralanıyor.
Coğrafi işaret konusunda bekleyen 19 başvurunun 13'ü "mahreç işareti", 6'sı ise daha kapsamlı koruma sağlayan "menşe adı" statüsünde başvuruldu. Menşe adı kategorisindeki başvurular Keles Bebeği, Keles Çörek Otu Yağı, Kulaca Salçası, Çitli Maden Suyu, İnegöl Alası ve İnegöl Pırasası!
***
Şimdi bu ürünlerin de önümüzdeki dönemde başvuruları onaylanacak. Onaylandığı zaman biz bunu nerede bulacağız? Bu konuda kim nasıl çalışacak?
Mesela birisi kalkıp bir Bursa Turizm Mutfağı kurmayı ya da şehir mekezine gelen turistin ulaşabileceği bir konsepti hayata geçirmeyi akıl edecek mi?
